नेपाल पर्यटन बोर्ड लाई प्यासिफिक एसिया ट्राभल एसोसिएसन (पाटा) सँगको ६० वर्षे आबद्धता तथा योगदानको कदरस्वरूप प्रतिष्ठित “पाटा दीर्घकालीन सदस्यता सम्मान” प्रदान गरिएको छ।

उक्त सम्मान गणतन्त्र कोरियाको ग्योङ्जु तथा पोहाँग मा आयोजित पाटा वार्षिक सम्मेलन २०२६ का अवसरमा प्रदान गरिएको हो। नेपाल पर्यटन बोर्डका तर्फबाट बोर्डका निमित्त निर्देशक रोहिणीप्रसाद खनालले उक्त सम्मान ग्रहण गरेका थिए।

यस सम्मानले पाटासँग नेपाल पर्यटन बोर्डको दीर्घकालीन सहकार्य, क्षेत्रीय पर्यटन सहकार्य सुदृढीकरण, दिगो पर्यटन विकास तथा विश्व पर्यटन प्रवर्द्धनप्रतिको निरन्तर प्रतिबद्धतालाई प्रतिबिम्बित गरेको जनाइएको छ।

सम्मेलनका अवसरमा नेपालको निजी पर्यटन क्षेत्रसमेत सम्मानित भएको छ। यति ट्राभल्स लाई ६० वर्षे साझेदारीका लागि सम्मान प्रदान गरिएको थियो भने सुमन पाण्डे लाई पाटा आजीवन सदस्यका रूपमा सम्मान गरिएको छ।

उक्त सम्मानले क्षेत्रीय पर्यटन उद्योगमा नेपालको सक्रिय सहभागिता, सहकार्य तथा नेतृत्वदायी भूमिकालाई थप उजागर गरेको पर्यटन बोर्डले जनाएको छ।

पाटा वार्षिक सम्मेलन २०२६ मा एशिया–प्रशान्त क्षेत्रका पर्यटन नेतृत्वकर्ता, नीति निर्माता, विज्ञ तथा सरोकारवालाहरूको सहभागिता रहेको छ। सम्मेलनमा दिगो तथा उत्थानशील पर्यटनको भविष्यबारे व्यापक छलफल भइरहेको बताइएको छ।

पोखराको फेवाताल किनार यतिबेला जाकाराण्काडाको बैजनी फूलले ढकमक्क बनेको छ । तालको एक छेउमा फुलेका जाकाराण्काडा र लहरै राखिएका डुङ्गाहरूले दृश्यलाई अझ मनमोहक बनाएका छन् ।

फूल, डुङ्गा र तालको संगमसँगै सुन्दर दृश्य कैद गर्न आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकहरूको भिड लाग्ने गरेको देखिन्छ । धेरैले यहाँ फोटो तथा भिडियो बनाउन व्यस्त देखिन्छन् ।

वसन्तसँगै फुलेका जाकाराण्काडाले पोखराको सौन्दर्यलाई अझ आकर्षक बनाएको छ भने यसले पर्यटकलाई थप लोभ्याएको स्थानीय बताउँछन् ।

संघीय राजधानीको केन्द्रमा अवस्थित ऐतिहासिक रानीपोखरी केवल एक जलाशय मात्र नभई नेपालको मध्यकालीन इतिहास र वास्तुकलाको अनुपम नमुना हो। करिब ३५६ वर्ष पुरानो यो सम्पदाले काठमाडौँको शहरी सौन्दर्यलाई मात्र बढाएको छैन, यसले मल्लकालीन भावना र आस्थालाई पनि जीवित राखेको छ।

इतिहास अनुसार, राजा प्रताप मल्लले आफ्ना कान्छा छोरा चक्रवर्तेन्द्र मल्लको असामयिक निधनपछि रानीलाई गहिरो शोकबाट मुक्त गराउन सन् १६७० मा यो पोखरी निर्माण गराएका थिए। पोखरीमा ५१ वटा पवित्र तीर्थस्थलका जल मिसाइएको विश्वास गरिन्छ, जसले यसको धार्मिक गरिमालाई अझ उकासेको छ।

पोखरीको बीचमा रहेको बालगोपालेश्वर मन्दिर २०७२ सालको भूकम्पपछि पुनः मल्लकालीन ग्रन्थकुट (शिखर) शैलीमा निर्माण गरिएको छ। यसले पोखरीलाई यसको पुरानै ऐतिहासिक स्वरूपमा फर्काएको छ। आधुनिक काठमाडौँका घना बस्ती र धरहराको काखमा रहेको यो पोखरीले शहरलाई एक प्रकारको ‘ब्रीदिंग स्पेस’ र शान्त वातावरण प्रदान गरेको छ।

धार्मिक रूपमा यो पोखरी विशेषगरी तिहारको अन्तिम दिन अर्थात् भाइटीकाको अवसरमा मात्र सर्वसाधारणका लागि खुल्ला गरिन्छ। दिदीबहिनी नहुने दाजुभाइ र दाजुभाइ नहुने दिदीबहिनीहरू यहाँ आएर बालगोपालेश्वरको दर्शन गर्ने र टीका लगाउने परम्परा रहेको छ।

आजको व्यस्त शहरी जीवनका बीच रानीपोखरीको संरक्षण र यसको दृश्यावलोकनले काठमाडौँको पहिचानलाई विश्वमाझ अझ उजिल्याएको छ।

हालै मल्लकालीन ग्रन्थकुट (शिखर) शैलीमा पुनर्निर्माण गरिएको बालगोपालेश्वर मल्ल मन्दिरले पोखरीको प्राचीन गरिमालाई पुनः स्थापित गरेको छ।

वर्षमा एक पटक भाइटीकाको दिन मात्र सर्वसाधारणका लागि खुल्ने यो सांस्कृतिक स्थल आधुनिक काठमाडौँको व्यस्तताबीच एक शान्त ‘ब्रीदिंग स्पेस’का रूपमा खडा छ।