Connect with us

Feature

गुरुङ समुदायले मनायो “माङी त्हि”

Published

on

गुरुङ (तमु) समुदायले श्रद्धा र उत्साहका साथ मनाउने धार्मिक तथा पवित्र चाड माङी त्हि का अवसरमा काठमाडौंमा विशेष सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजना गरिएको छ।

गुरुङ पात्रोअनुसार हि क्हुन्द ङ्हि च्यु लसि त्हि का दिन सृष्टिकर्ता माङी अर्थात् सात आमाहरूको उत्पत्ति भएको विश्वास गरिन्छ। ‘माँ’ अर्थात् आमा र ‘ङि’ अर्थात् सात आमाहरूको जन्मदिनका रूपमा मनाइने माङी त्हि नेपालसहित विश्वभर छरिएर रहेका गुरुङ समुदायले भव्य रूपमा मनाउने परम्परा रहेको छ।

कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि तथा तमु ह्युल छोंज धिं गुरुङ राष्ट्रिय परिषदका अध्यक्ष धनमान गुरुङले गुरुङ समुदायको सांस्कृतिक तथा धार्मिक दर्शनमा १२ खे, ९ महागुरु र ७ माङीको गहिरो महत्व रहेको विषयमा विस्तृत व्याख्या गरे। उनले यी अंकहरू केवल प्रतीक नभई शक्ति एकीकरण, सामाजिक सन्तुलन र निर्णय प्रक्रियासँग प्रत्यक्ष जोडिएको बताए।

उनका अनुसार १२ खे अर्थात् १२ आजिखे गुरुङ समुदायका पुर्खासँग सम्बन्धित संरचना हुन् भने ९ महागुरु सर्वमान्य, त्रिकालदर्शी र दिशानिर्देशक शक्तिका रूपमा व्याख्या गरिन्छन्, जसले उत्तर, दक्षिण, पूर्व र पश्चिम चारै दिशाबाट समाजलाई मार्गनिर्देशन गर्ने विश्वास छ।

विशेषगरी ७ माङी (आमा) को भूमिकालाई अत्यन्त महत्वपूर्ण भएको भन्दै अध्यक्ष गुरुङले प्राचीन गुरुङ समाजमा सामुदायिक तथा पारिवारिक निर्णय महिलाबाटै हुने गरेको उल्लेख गरे। महिलाभित्र निहित “अदृश्य शक्ति” नै समाज सञ्चालनको आधार भएको उनको भनाइ थियो।

उनले उदाहरण दिँदै १२ खे र ९ महागुरुले शक्ति एकीकरणका लागि अन्तिम निर्णयको अधिकार ७ माङीलाई दिएको उल्लेख गरे। सात आमाहरूले १२ खेभित्र रहेका पाँच फैलु (समूह) मा समान प्रतिनिधित्व हुने गरी सन्तुलन कायम गरेको उनले बताए। यसलाई उनले शक्ति एकीकरणको ऐतिहासिक नमुना भन्दै व्याख्या गरे।

गुरुङ समुदायमा पानीलाई सृष्टि, धर्ती र आमाको प्रतीकका रूपमा पूजा गर्ने परम्परा रहेको उल्लेख गर्दै उनले घले गाउँ नजिकै रहेको सात कन्या मन्दिर क्षेत्रमा ७ माङीका प्रतीकात्मक कुण्डहरू रहेको जानकारी दिए। त्यस्तै बुटवल क्षेत्रमा पनि माङीको प्रतीक राखिएको उनले बताए।

राजधानीको गोंगबुस्थित तमु ह्युल छोंज धीं को सभाहलमा आयोजित कार्यक्रम तमूस्यो ह्युला छोँज धीं गुरुङ महिला राष्ट्रिय परिषद केन्द्रीय कार्यसमितिको आयोजनामा सम्पन्न भएको हो। कार्यक्रमको व्यवस्थापन परिषद्का काठमाडौं र ललितपुर जिल्ला कार्यसमितिले गरेका थिए।

कार्यक्रममा गुरुङ जातिको मौलिक कला, भेषभूषा र संस्कृतिसँग सम्बन्धित विविध सांस्कृतिक प्रस्तुति गरिएको थियो। आयोजकले नयाँ पुस्तालाई मौलिक संस्कृतिसँग जोड्दै परम्पराको संरक्षण, प्रवर्द्धन र ऐतिहासिक तथा धार्मिक महत्वबारे थप अध्ययन–अनुसन्धान गर्नुपर्ने आवश्यकता औंल्याएका छन्।

Continue Reading
Click to comment

You must be logged in to post a comment Login

Leave a Reply

entertainment

नेपालकै पहिलो आर्क व्रिज

Published

on

काठमाडौँको बिजुलीबजारमा धोबीखोलामाथि निर्माण गरिएको नेटवर्क आर्क ब्रिज नेपालकै पहिलो यस्तो प्रकारको पुल हो।

आधुनिक इन्जिनियरिङ प्रविधि प्रयोग गरी निर्माण गरिएको यस पुलले बिजुलीबजार, माइतीघर र तीनकुने क्षेत्रबीचको आवागमनलाई थप सहज बनाएको छ।

करिब ५१ मिटर लामो र १२ मिटर चौडा यो पुलमा स्टिल आर्च र जालोझैँ जोडिएका केबलहरूको प्रयोग गरिएको छ। यही विशेष संरचनाका कारण यसलाई नेटवर्क आर्क ब्रिज भनिन्छ। पुलको डिजाइनले भार वहन क्षमता बढाउनुका साथै सौन्दर्यसमेत थपेको छ।

यो आर्क व्रिज संगै रोपिएका बोटविरुवाले यहाँको सौन्दर्य अझै बढाएको छ।

काठमाडौं उपत्यका सडक विस्तार आयोजनाअन्तर्गत निर्माण गरिएको यो पुल सञ्चालनमा आएपछि उक्त क्षेत्रमा हुने सवारी चाप व्यवस्थापनमा सहयोग पुगेको छ।

विशेषगरी रातिको समयमा आकर्षक प्रकाश व्यवस्थासहित देखिने यो पुल अहिले काठमाडौँका चर्चित स्थलमध्ये एक बनेको छ।

आधुनिक प्रविधि र आकर्षक संरचनाका कारण बिजुलीबजारको नेटवर्क आर्च ब्रिजलाई नेपालको पूर्वाधार विकासको एक महत्वपूर्ण उपलब्धिका रूपमा हेरिन्छ।

Continue Reading

Art

ऐतिहासिक भोटो जात्रा सम्पन्न (तस्विरहरु)

Published

on

वर्षा र सहकालका देवता मानिने रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ जावलाखेल पुगेको चौथो दिन, हजारौँ भक्तजन र दर्शकहरूको उपस्थितिमा बहुप्रतीक्षित भोटो जात्रा सम्पन्न भएको छ।

सयौँ वर्ष पुरानो परम्पराअनुसार मणिमाणिक्य जडित रहस्यमय भोटो सर्वसाधारणलाई देखाइयो। भोटो देखाउने क्षण हेर्न जावलाखेलमा जनसागर उर्लिएको थियो।

विशेष समारोहमा राष्ट्रपति राम चन्द्र पौडेल, उपराष्ट्रपति राम साहाय यादव,प्रधामन्त्री बालेन शाह तथा अन्य विशिष्ट व्यक्तित्वहरू सहभागी भए। ललितपुरकी कुमारीबाट टीका र प्रसाद ग्रहण गरेपछि भोटो दर्शनको कार्यक्रम सम्पन्न भयो।

लिच्छवीकालदेखि चलिआएको विश्वास गरिएको यो जात्राले केवल धार्मिक आस्था मात्र होइन, काठमाडौं उपत्यकाको सांस्कृतिक पहिचान र ऐतिहासिक विरासतलाई पनि जीवन्त राख्दै आएको छ।

भोटो देखाइएसँगै उपत्यकाको सबैभन्दा लामो र प्रसिद्ध जात्रा रातो मछिन्द्रनाथ जात्रा यस वर्षका लागि औपचारिक रूपमा सम्पन्न भएको छ।

Continue Reading

entertainment

जावलाखेल पुग्यो रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ

Published

on

वर्षा र सहकालका देवताका रूपमा पूजिने रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ बुधबार ललितपुरको लगनखेलस्थित ठटी टोलबाट तानेर जावलाखेल पुर्‍याइएको छ।

वैशाख शुक्ल प्रतिपदादेखि सुरु भएको ऐतिहासिक रथजात्रा विभिन्न स्थान हुँदै शुभ साइतअनुसार केही दिन ठटी टोलमा रोकिएको थियो। परम्पराअनुसार अब रथ जावलाखेलको ललितमण्डपमा राखिनेछ, जहाँ भक्तजनहरूले दैनिक पूजाआजा गर्नेछन्।

रथ जावलाखेल पुगेको चार दिनपछि मनाइने भोटो जात्रा यस वर्ष असार ६ गते शनिबार हुनेछ। सो अवसरमा राष्ट्र प्रमुखको उपस्थितिमा परम्परागत रूपमा भोटो प्रदर्शन गरिनेछ।

काठमाडौं उपत्यकाको सबैभन्दा पुरानो र लामो जात्रामध्ये एक मानिने रातो मच्छिन्द्रनाथ रथजात्रा वर्षा, सहकाल र समृद्धिको कामनासहित मनाइन्छ। भोटो देखाउने कार्यक्रम सम्पन्न भएसँगै यस वर्षको जात्रा औपचारिक रूपमा समापन हुनेछ।

DCIM\107MEDIA\DJI_0428.JPG

Continue Reading

Facebook

Trending

Copyright © 2026 streetnepal.com