Feature
गुरुङ समुदायले मनायो “माङी त्हि”
गुरुङ (तमु) समुदायले श्रद्धा र उत्साहका साथ मनाउने धार्मिक तथा पवित्र चाड माङी त्हि का अवसरमा काठमाडौंमा विशेष सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजना गरिएको छ।
गुरुङ पात्रोअनुसार हि क्हुन्द ङ्हि च्यु लसि त्हि का दिन सृष्टिकर्ता माङी अर्थात् सात आमाहरूको उत्पत्ति भएको विश्वास गरिन्छ। ‘माँ’ अर्थात् आमा र ‘ङि’ अर्थात् सात आमाहरूको जन्मदिनका रूपमा मनाइने माङी त्हि नेपालसहित विश्वभर छरिएर रहेका गुरुङ समुदायले भव्य रूपमा मनाउने परम्परा रहेको छ।
कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि तथा तमु ह्युल छोंज धिं गुरुङ राष्ट्रिय परिषदका अध्यक्ष धनमान गुरुङले गुरुङ समुदायको सांस्कृतिक तथा धार्मिक दर्शनमा १२ खे, ९ महागुरु र ७ माङीको गहिरो महत्व रहेको विषयमा विस्तृत व्याख्या गरे। उनले यी अंकहरू केवल प्रतीक नभई शक्ति एकीकरण, सामाजिक सन्तुलन र निर्णय प्रक्रियासँग प्रत्यक्ष जोडिएको बताए।
उनका अनुसार १२ खे अर्थात् १२ आजिखे गुरुङ समुदायका पुर्खासँग सम्बन्धित संरचना हुन् भने ९ महागुरु सर्वमान्य, त्रिकालदर्शी र दिशानिर्देशक शक्तिका रूपमा व्याख्या गरिन्छन्, जसले उत्तर, दक्षिण, पूर्व र पश्चिम चारै दिशाबाट समाजलाई मार्गनिर्देशन गर्ने विश्वास छ।
विशेषगरी ७ माङी (आमा) को भूमिकालाई अत्यन्त महत्वपूर्ण भएको भन्दै अध्यक्ष गुरुङले प्राचीन गुरुङ समाजमा सामुदायिक तथा पारिवारिक निर्णय महिलाबाटै हुने गरेको उल्लेख गरे। महिलाभित्र निहित “अदृश्य शक्ति” नै समाज सञ्चालनको आधार भएको उनको भनाइ थियो।
उनले उदाहरण दिँदै १२ खे र ९ महागुरुले शक्ति एकीकरणका लागि अन्तिम निर्णयको अधिकार ७ माङीलाई दिएको उल्लेख गरे। सात आमाहरूले १२ खेभित्र रहेका पाँच फैलु (समूह) मा समान प्रतिनिधित्व हुने गरी सन्तुलन कायम गरेको उनले बताए। यसलाई उनले शक्ति एकीकरणको ऐतिहासिक नमुना भन्दै व्याख्या गरे।
गुरुङ समुदायमा पानीलाई सृष्टि, धर्ती र आमाको प्रतीकका रूपमा पूजा गर्ने परम्परा रहेको उल्लेख गर्दै उनले घले गाउँ नजिकै रहेको सात कन्या मन्दिर क्षेत्रमा ७ माङीका प्रतीकात्मक कुण्डहरू रहेको जानकारी दिए। त्यस्तै बुटवल क्षेत्रमा पनि माङीको प्रतीक राखिएको उनले बताए।
राजधानीको गोंगबुस्थित तमु ह्युल छोंज धीं को सभाहलमा आयोजित कार्यक्रम तमूस्यो ह्युला छोँज धीं गुरुङ महिला राष्ट्रिय परिषद केन्द्रीय कार्यसमितिको आयोजनामा सम्पन्न भएको हो। कार्यक्रमको व्यवस्थापन परिषद्का काठमाडौं र ललितपुर जिल्ला कार्यसमितिले गरेका थिए।
कार्यक्रममा गुरुङ जातिको मौलिक कला, भेषभूषा र संस्कृतिसँग सम्बन्धित विविध सांस्कृतिक प्रस्तुति गरिएको थियो। आयोजकले नयाँ पुस्तालाई मौलिक संस्कृतिसँग जोड्दै परम्पराको संरक्षण, प्रवर्द्धन र ऐतिहासिक तथा धार्मिक महत्वबारे थप अध्ययन–अनुसन्धान गर्नुपर्ने आवश्यकता औंल्याएका छन्।
दीपमाला ढकाल मिस नेपाल वर्ल्ड २०२६ घोषित भएकी छन्। ललितपुरस्थित द प्लाजा पुल्चोकमा शनिबार आयोजित ग्रान्ड फिनालेमा उनले मिस नेपाल २०२६ को मुख्य उपाधि जितेकी हुन्।
यसैगरी, आर्या निशान्त मिस नेपाल इन्टरनेशनल २०२६ र कशिश सुब्बा मिस नेपाल कोस्मो २०२६ घोषित भए। विजेताहरूले अब सम्बन्धित अन्तर्राष्ट्रिय सौन्दर्य प्रतियोगितामा नेपालको प्रतिनिधित्व गर्नेछन्।
यस वर्षको प्रतियोगितामा देशभरबाट छनोट भएका प्रतिस्पर्धीहरूबीच विभिन्न चरणको प्रतिस्पर्धापछि विजेताको घोषणा गरिएको हो।
काठमाडौँको केन्द्रभागमा अवस्थित नारायणहिटी दरबार सङ्ग्रहालय र दरबारमार्ग राजधानीका ऐतिहासिक, सांस्कृतिक तथा आधुनिक जीवनशैली झल्काउने प्रमुख क्षेत्र हुन्।
ड्रोनबाट कैद गरिएको ३६० डिग्री एरियल दृश्यमा नारायणहिटी दरबार सङ्ग्रहालय, दरबारमार्ग, वरपरका व्यावसायिक भवन, हरियाली र व्यवस्थित सहरी संरचना स्पष्ट रूपमा देख्न सकिन्छ।
तत्कालीन राजपरिवारको मुख्य निवास रहेको नारायणहिटी दरबार २०६५ सालमा गणतन्त्र स्थापना भएपछि सङ्ग्रहालयमा रूपान्तरण गरिएको हो।
हाल यहाँ दरबारका विभिन्न कक्ष, ऐतिहासिक सामग्री तथा राजसंस्थासँग सम्बन्धित वस्तुहरू सर्वसाधारणका लागि खुला छन्, जसले स्वदेशी तथा विदेशी पर्यटकलाई नेपालको राजनीतिक इतिहाससँग परिचित गराउँदै आएको छ।
दरबार सङ्ग्रहालयसँगै रहेको दरबारमार्ग राजधानीको प्रमुख व्यापारिक र पर्यटकीय क्षेत्र हो। यहाँ पाँचतारे होटल, अन्तर्राष्ट्रिय ब्रान्डका शोरुम, रेस्टुरेन्ट, क्याफे तथा विभिन्न व्यावसायिक प्रतिष्ठान सञ्चालनमा छन्।
दिनभरि आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकको चहलपहल रहने यो क्षेत्र काठमाडौँको आधुनिक जीवनशैलीको प्रतिनिधि मानिन्छ।
ऐतिहासिक सम्पदा र आधुनिक पूर्वाधारको सुन्दर संगम प्रस्तुत गर्ने यो ३६०° एरियल दृश्यले काठमाडौँलाई नयाँ दृष्टिकोणबाट नियाल्ने अवसर प्रदान गर्दछ।
नेपालकै पहिलो आधुनिक नागढुंगा–सिस्नेखोला सुरुङमार्ग औपचारिक रूपमा उद्घाटन भएको छ।
आइतबार आयोजित विशेष समारोहमा पूर्वाधार विकास मन्त्री सुनिल लम्साल, नेपालका लागि जापानी राजदूत मायदा तोरु र जाइकाका अध्यक्ष डा. तानाका अकिहिकोले संयुक्त रूपमा सुरुङमार्ग उद्घाटन गरे।
त्यसपछि उहाँहरूले सुरुङभित्र गाडी चलाएर पहिलो सवारी आवागमनको शुभारम्भ पनि गरेको थियो ।
करिब २ हजार ६८८ मिटर लामो यो सुरुङमार्ग केही दिनभित्र सर्वसाधारणका लागि खुला हुनेछ। प्रारम्भिक परीक्षण अवधिभर भने कुनै पनि टोल शुल्क लाग्ने छैन।
नियमित सञ्चालनपछि कार र भ्यानले रु. ६० देखि ६५, मिनीबस तथा साना ट्रकले रु. ८० देखि ११५, र ठूला बस तथा ट्रकले रु. २०० देखि २६० सम्म तिर्नुपर्नेछ।
तर पैदलयात्री, मोटरसाइकल र तीनपाङ्ग्रे सवारीलाई भने सुरुङमार्गमा प्रवेश अनुमति हुनेछैन।
सिलान्यास भएको सात बर्ष पछि सुरुंगमार्ग संचालनमा आएको छ।
-
entertainment4 weeks agoपरम्परागत बत्तीले झिलिमिली बन्यो न्युरोड
-
entertainment4 weeks agoलोभलाग्दो माइतीघर–बानेश्वर खण्ड
-
Auto4 weeks agoअब ट्राफिक नियम तोड्न सजिलो छैन!
-
entertainment2 weeks ago‘केसामी–नाम्सामी’ नाटकको पोस्टर र प्रदर्शन मिति सार्वजनिक
-
entertainment2 weeks agoनिर्माणको अन्तिम चरणमा पेप्सीकोला फुटबल ग्राउण्ड
-
entertainment3 weeks agoपोखराको पुरानो विमानस्थल
-
Auto2 weeks agoपोखरामा ‘बजाजको झ्याम्मै एक्सचेन्ज मेला’ सुरु
-
entertainment3 weeks agoकाठमाडौंबाट बाहिरिने बाटो खुले
You must be logged in to post a comment Login